Czym jest rodzina w ujęciu psychologicznym? Co oznacza system, psychoterapia systemowa i czy warto podjąć terapię rodzinną.
Człowiek poddany jest oddziaływaniom różnych grup społecznych. We wszystkich grupach pełni określone role, których uczy się od najmłodszych lat. Uczestnictwo w systemach społecznych może być dla człowieka źródłem wielu konfliktów wewnętrznych. Grupy społeczne są z pewnością dla człowieka źródłem poczucia przynależności i bezpieczeństwa. Należąc do grupy społecznej, człowiek może realizować swoje potrzeby adresując je do innych członków, identyfikować się, porównywać oraz modelować swoje postawy czy zachowania.
„Rodzina stanowi integralną część każdego społeczeństwa; stanowi jego najmniejszą, a zarazem podstawową komórkę. Jest najważniejszą grupą społeczną. Rodzina jest dla człowieka tzw. grupą podstawową, to znaczy grupą, z którą on jest bardzo ściśle związany znaczną częścią swej osobowości i ważnymi pełnionymi przez siebie rolami społecznymi (rola męża, ojca, żony, matki, żywiciela rodziny itp.). Jest także przeważnie dlań tzw. grupą odniesienia, z którą świadomie i mocno identyfikuje się jako członek i reprezentant, współtworzy i przejmuje kultywowane w niej poglądy, postawy, obyczaje, wzory zachowania i postępowania.”(Encyklopedia Pedagogiczna).
Strukturę rodziny określa: liczba i rodzaj pokrewieństwa członków rodziny, role społeczne jakie pełnią członkowie, siła więzi instytucjonalnych i psychicznych łączących poszczególnych członków rodziny, podział władzy i autorytetów itd.
System rodzinny złożony jest z członków pozostających w interakcji, posiada granice wewnętrzne i zewnętrzne. Granice wewnętrzne wyznaczają stopień przepływu informacji pomiędzy poszczególnymi osobami. Granice zewnętrzne odgradzają rodzinę od innych szerszych systemów i jednocześnie umożliwiają komunikację pomiędzy rodziną a innymi systemami społecznymi, z którymi współpracuje, wypełniając swoje rozliczne funkcje.
Cechą charakterystyczną każdego systemu, w tym również systemu rodzinnego, jest jego zdolność do utrzymania homeostazy. Zgodnie z tą potrzebą, członkowie systemu starają się utrzymać względnie stabilne i poprawne relacje pomiędzy członkami rodziny . Inną ważną cechą systemu rodzinnego jest jego zdolność do przystosowywania się do różnych warunków życia.
Teoretycy o podejściu systemowym do rodziny, zgodni są co do tego, że prawidłowo funkcjonujący system rodzinny powinien cechować się równowagą tendencji do zmiany oraz tendencji do zachowywania stałości.
Rodzina jako najbliższa człowiekowi grupa ma największe i podstawowe znaczenie w procesie jego socjalizacji. Rodzina traktowana jako system, jest koncepcją, która pomaga wyjaśnić ogromne obszary zachowań.
Choroba psychiczna, zaburzenia i dysfunkcje nigdy nie są izolowanym zjawiskiem związanym z pojedynczą osobą w rodzinie. Teoria systemów rodzinnych uznaje całą rodzinę za pacjenta, a osobę prezentującą objawy traktuje jako sygnał psychopatologii rodziny. Psychoterapia systemowa/ psychoterapia rodzin ma ogromne znaczenie dla lepszego i głębszego zrozumienia problemu z jakim zgłasza się Pacjent. Może stanowić kluczowe znaczenia do zrozumienia powodów wystąpienia zaburzenia oraz do odnalezienia drogi zdrowienia.
